CHIỀU SÂU LẮNG CỦA BÀI THƠ DÒNG SÔNG QUÊ TÔI. QUÝ NHÂN
Thứ 2, ngày 7 tháng 1 năm 2019 - 16:11

Tống Đại Hồng

DÒNG SÔNG QUÊ TÔI

 

Tôi yêu dòng sông quê tôi

Đầy vơi, trong đục, trọn đời lặng yên

Thu đông, lắng lấy dịu hiền

Nước nguồn trong mát tưới triền dâu xanh

Mùa hè, cuồn cuộn trôi nhanh

Đắng cay, chắt lấy ngọt lành về xuôi

Ngàn năm lở mãi không bồi

Đôi bờ xao xác, nghẹn lời sóng reo

Tuổi thơ ngụp lặn quê nghèo

Con tôm, con cá lần theo cuộc đời

Chăn trâu, lấy củi, cùng bơi

Bao nhiêu kỷ niệm thả trôi theo dòng

Tiếng đàn, ai nhớ, ai mong

Câu Then ai hát, lắng trong nghĩa tình

Đầu ghềnh, nón lá lung linh

Chiều chiều giặt áo, soi mình dòng trôi

Cuối ghềnh, lặng lẽ một người

Vục tay múc nước, bồi hồi đứng trông.

 Tóc dài, thơm ngát dòng sông

Theo ta chảy mãi trong lòng khôn nguôi.

 

Trong lòng mỗi người, ai cũng khắc ghi sâu nặng và luôn ôm ấp những kỷ niệm đằm thắm về một dòng sông - dòng sông quê hương.

“DÒNG SÔNG QUÊ TÔI” của Tống Đại Hồng luôn “chảy mãi khôn nguôi” trong lòng tác giả và cả trong lòng người đọc!

Đó là dòng sông Gâm chảy qua thị trấn Chiêm Hóa, Tuyên Quang; là nơi sinh ra, lớn lên của tác giả.

Dòng Gâm ấy mùa “thu, đông” thì tinh khiết, lắng dịu, trong xanh, chắt chiu nguồn nước mát để tiếp sức cho “những triền dâu xanh”. Mùa hè cho dù “cuồn cuộn”, sục sôi, đục ngầu, chảy xiết, nhưng vẫn nhân từ, vị tha, hết lòng “lắng” lấy từng giọt phù sa “ngọt lành” để mang về bồi đắp cho đồng bằng châu thổ ngày thêm màu mỡ, giàu đẹp.

Dòng sông ấy như con ong cần mẫn hút từng nhụy hoa, như con tầm rứt ruột nhả tơ cho đời. Theo tác giả, các dòng sông ở miền xuôi thì có “bên lở, bên bồi”, nhưng dòng sông Gâm của Tống Đại Hồng thì không có bồi, mà chỉ có lở - lở cả hai bờ… Cho nên nhìn bờ sông xác xơ, đầy thương cảm:

Mùa hè cuồn cuộn trôi nhanh

Đắng cay chắt lấy ngọt lành về xuôi

Ngàn năm lở mãi không bồi

Đôi bờ xao xác, nghẹn lời sóng reo...

Trong ký ức về tuổi thơ của tác giả, luôn hiện lên những ngày tháng gian nan, lam lũ và nghèo khó:           

Tuổi thơ ngụp lặn quê nghèo

Con tôm, con cá lần theo cuộc đời

Chăn trâu, lấy củi, cùng bơi

Bao nhiêu kỷ niệm thả trôi theo dòng

Dòng sông quê của tác giả đã thực sự nuôi sống anh và giúp cả gia đình anh thoát cảnh bần hàn từ “con tôm, con cá”; nó đã giúp anh có điều kiện học hành đến nơi đến chốn và thành đạt, nên người. Phải chăng con sông quê ấy chính là cứu cánh, là nơi gửi gắm tình cảm tha thiết và là nguồn thi hứng vô tận của tác giả?

*

Gieo neo, gian khó, nhưng trong anh vẫn luôn đau đáu, xao xuyến, rạo rực một thời đáng nhớ, bởi hình ảnh con sông Gâm luôn gắn với bóng hình một cô gái thơ ngây, nón lá, “chiều chiều giặt áo” nơi ghềnh đá bên sông:

Đầu ghềnh, nón lá lung linh

Chiều chiều giặt áo, soi mình dòng trôi

Thơ ngây, đáng yêu, tóc dài như dòng sông Gâm xanh mướt, đầy hương vị ngọt ngào của hương chanh, hương bưởi, làm cho “thơm ngát” cả dòng sông, nàng đã khiến cho chàng trai ngày nào cũng lặng lẽ thầm ước, ngắm nhìn từ xa, đâu có dám ngỏ lời? Anh chỉ nhẹ nhàng “vục tay múc nước” lòng ngẩn ngơ thơ thẩn, ngắm xem có thấy hình bóng cô gái lung linh trong lòng bàn tay mình chăng:

Cuối ghềnh, lặng lẽ một người

Vục tay múc nước, bồi hồi đứng trông.

Tóc dài, thơm ngát dòng sông

Theo ta chảy mãi trong lòng khôn nguôi.

Và dòng sông ấy, tuổi thơ dữ dội ấy, những kỷ niệm ấy cứ “thả trôi theo dòng”, chảy mãi cùng năm tháng, cuộc đời của nhà thơ: dai dẳng, day dứt...

*

Bài thơ DÒNG SÔNG QUÊ TÔI của Tống Đại Hồng là sự thai nghén, là máu thịt của anh, làm cho dòng Gâm vốn xanh mướt càng thêm mướt xanh, óng mượt hơn, ý vị, nên thơ hơn, bởi những câu, từ chân chất nhưng chọn lọc:

Lắng lấy dịu hiền, vục tay múc nước

nghẹn lời sóng reo, chắt lấy ngọt lành

Những hình ảnh:

- Ngàn năm lở mãi không bồi

Đôi bờ xao xác, nghẹn lời sóng reo

Tạo vẻ nhọc nhằn, đặc trưng của một con sông miền sơn cước;

Hình ảnh:

- Đầu ghềnh nón lá lung linh

Chiều chiều giặt áo, soi mình dòng trôi...

- Tiếng đàn, ai nhớ, ai mong

Câu Then ai hát, lắng trong nghĩa tình...

- Tóc dài, thơm ngát dòng sông

Lại vẽ nên bức tranh nên thơ, lãng mạn, tha thiết, nhiều sắc mầu...

DÒNG SÔNG QUÊ TÔI ngắn gọn nhưng ấp ủ bao kỷ niệm của cả một đời người bên dòng sông quê mẹ. Cảm xúc sâu lắng mà mênh mang; nhịp điệu lục bát nhẹ nhàng, nhuần nhị, tạo thành một nền nhạc đệm khá chảy trôi, thao thiết, gợi cảnh, gợi tình!

 

Tháng 3/2018

Q.N

 

 

Tin mới nhất









Lượt xem: 141 views    Bản in

Các tin đã đăng:

Xem tin theo ngày:     Tháng:    Năm:     
HỘI VĂN HỌC NGHỆ THUẬT TỈNH TUYÊN QUANG
Giấy phép xuất bản số: 07/GP-TTĐT ngày 06/1/2015 của Sở Thông tin Truyền thông tỉnh Tuyên Quang
Chịu trách nhiệm: Mai Mạnh Hùng - Chủ tịch Hội Văn học Nghệ thuật Tuyên Quang - Điện thoại: 02073 823 508
Trụ sở: Số 215, đường Tân Trào, phường Phan Thiết, thành phố Tuyên Quang. Điện thoại: 02073 822 392 - Email: baotantraotq@gmail.com
@ Bản quyền thuộc Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Tuyên Quang

   Design by 

Online:
38

Lượt truy cập:
378.111